1

Zakres i warunki tego ubezpieczenia zostały określone w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2011r: Ubezpieczeniem OC obowiązkowym objęte są szkody wyrządzone w następstwie działania lub zaniechania ubezpieczonego lub osób objętych ubezpieczeniem, w okresie trwania ochrony ubezpieczeniowej, wyrządzone przy wykonywaniu czynności zawodowych.

Powyższe Rozporządzenie obejmuje dwa rodzaje ubezpieczeń obowiązkowych:

  • Obowiązkowe ubezpieczenie OC podmiotu wykonującego działalność leczniczą
  • Obowiązkowe ubezpieczenie OC świadczeniodawcy udzielającego świadczeń zdrowotnych niebędącego podmiotem leczniczym
Ad. I. OC obowiązkowe podmiotu wykonującego działalność leczniczą

Ustawa o działalności leczniczej (dalej udl)

Przepisy udl, w art. 17 ust 1 pkt 4 nakładają na podmiot leczniczy w zakresie określonym w art. 25 ust. 1 udl obowiązek zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Art. 25 ust. 5 udl wprowadziły upoważnienie dla Ministra Finansów, który w porozumieniu z Ministrem Zdrowia, określi w drodze Rozporządzenia zakres ubezpieczenia obowiązkowego, o którym mowa w art. 25 ust. 1 pkt 1 udl, oraz minimalną sumę gwarancyjną.

Jednocześnie, art. 25 ust. 1 pkt 1 udl stanowi, iż umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej obejmuje szkody będące następstwem udzielania świadczeń zdrowotnych albo niezgodnego z prawem zaniechania udzielania świadczeń zdrowotnych (trigger act committed).

Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 udl ustawy podmiotami leczniczymi są następujące jednostki (w zakresie, w jakim wykonują działalność leczniczą):
1. przedsiębiorcy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447, z późn. zm.) we wszelkich formach przewidzianych dla wykonywania działalności gospodarczej, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej,
2. samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej,
3. jednostki budżetowe, w tym państwowe jednostki budżetowe tworzone i nadzorowane przez Ministra Obrony Narodowej, ministra właściwego do spraw wewnętrznych, Ministra Sprawiedliwości lub Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, posiadające w strukturze organizacyjnej ambulatorium, ambulatorium z izbą chorych lub lekarza podstawowej opieki zdrowotnej,
4. instytuty badawcze, o których mowa w art. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych (Dz. U. Nr 96, poz. 618 oraz z 2011 r. Nr 112, poz. 654),
5. fundacje i stowarzyszenia, których celem statutowym jest wykonywanie zadań w zakresie ochrony zdrowia i których statut dopuszcza prowadzenie działalności leczniczej,
6. kościoły, kościelne osoby prawne lub związki wyznaniowe
W art. 5 ust. 1 udl wprowadza regułę, iż lekarze i pielęgniarki mogą wykonywać swój zawód w ramach działalności leczniczej, po wpisaniu do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą. W art. 5 ust. 2 udl sklasyfikowana jest działalność lecznicza.
Działalność lecznicza lekarzy może być wykonywana w formie: Działalność lecznicza pielęgniarki może być wykonywana w formie:
jednoosobowej działalności gospodarczej jako:

o indywidualna praktyka lekarska,

o indywidualna praktyka lekarska wyłącznie w miejscu wezwania,

o indywidualna specjalistyczna praktyka lekarska,

o indywidualna specjalistyczna praktyka lekarska wyłącznie w miejscu wezwania,

o indywidualna praktyka lekarska wyłącznie w przedsiębiorstwie podmiotu leczniczego
na podstawie umowy z tym podmiotem,

o indywidualna specjalistyczna praktyka lekarska wyłącznie w przedsiębiorstwie podmiotu leczniczego na podstawie umowy z tym podmiotem,

spółki cywilnej, spółki jawnej albo spółki partnerskiej jako grupowa praktyka lekarska – zwanych „praktykami zawodowymi”.

 jednoosobowej działalności gospodarczej jako:

o indywidualna praktyka pielęgniarki,

o indywidualna praktyka pielęgniarki wyłącznie w miejscu wezwania,

o indywidualna specjalistyczna praktyka pielęgniarki,

o indywidualna specjalistyczna praktyka pielęgniarki wyłącznie w miejscu wezwania,

o indywidualna praktyka pielęgniarki wyłącznie w przedsiębiorstwie podmiotu leczniczego na podstawie umowy z tym podmiotem,

o indywidualna specjalistyczna praktyka pielęgniarki wyłącznie w przedsiębiorstwie podmiotu leczniczego na podstawie umowy z tym podmiotem,

spółki cywilnej, spółki jawnej albo spółki partnerskiej jako grupowa praktyka pielęgniarek – – zwanych „praktykami zawodowymi”.

Przedmiot ubezpieczenia:

Ubezpieczeniem OC jest objęta odpowiedzialność cywilna podmiotu wykonującego działalność leczniczą na terytorium RP, za szkody będące następstwem

  • udzielania świadczeń zdrowotnych
  • niezgodnego z prawem zaniechania udzielania świadczeń zdrowotnych, które miało miejsce w okresie trwania ochrony ubezpieczeniowej.
Ubezpieczenie OC nie obejmuje m.in. szkód:
  • polegających na uszkodzeniu, zniszczeniu i utracie rzeczy
  • polegających na zapłacie kar umownych
  • powstałych wskutek działań wojennych, stanu wojennego, rozruchów i zamieszek, a także aktów terroru
  • wyrządzonych przez podmiot wykonujący działalność leczniczą po pozbawieniu lub w okresie zawieszenia prawa do prowadzenia działalności leczniczej
  • będących następstwem zabiegów chirurgii plastycznej lub zabiegów kosmetycznych, jeśli NIE są udzielane w przypadkach będących następstwem wady wrodzonej, urazu, choroby lub następstwem jej leczenia (medycyna estetyczna)

Minimalne wymagane sumy gwarancyjne:

Podmiot SG na jedno zdarzenie SG na wszystkie zdarzenia
Podmiot leczniczy (bez szpitali) 75.000 EUR 350.000 EUR
Szpital 100.000 EUR 500.000 EUR
Lekarz (praktyka zawodowa) 75.000 EUR 350.000 EUR
Pielęgniarka (praktyka zawodowa) 30.000 EUR 150.000 EUR

Zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych Zakładowi ubezpieczeń przysługuje prawo dochodzenia od ubezpieczonego lub osób, za które ponosi on odpowiedzialność, zwrotu wypłaconego z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych odszkodowania za szkody wyrządzone przez ubezpieczonego lub osoby, za które ponosi on odpowiedzialność, w wyniku rażącego niedbalstwa, w stanie po użyciu alkoholu lub w stanie nietrzeźwości albo po użyciu środków odurzających, substancji psychotropowych lub środków zastępczych w rozumieniu przepisów o przeciwdziałaniu narkomanii. Wykupienie tej opcji to gwarancja, że ubezpieczyciel nie będzie dochodził zwrotu wypłaconego odszkodowania od ubezpieczonego.

Ad. II. Obowiązkowe ubezpieczenie OC świadczeniodawcy udzielającego świadczeń zdrowotnych niebędącego podmiotem leczniczym

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Ustawodawca w ustawie o działalności leczniczej w Dziale VII „Zmiany w przepisach obowiązujących”  art. 172 pkt 10 wprowadził zmiany do ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz. 2135 z późniejszymi zmianami). Zmieniony został, miedzy innymi, art. 136b niniejszej ustawy. W art. 136b ustawodawca nałożył na świadczeniodawcę obowiązek ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, jednocześnie wskazując, iż:

  • podmiot wykonujący działalność leczniczą podlega obowiązkowi ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej na zasadach określonych w przepisach udl,
podmiot, o którym mowa w art. 5 pkt 41 lit. b i d podlega obowiązkowi ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone przy udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej wykonywanych na podstawie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej
Podmiot SG na jedno
zdarzenie		 SG na wszystkie zdarzenia
świadczeniodawca będący osobą fizyczną inną niż podmiot wykonujący działalność leczniczą w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, która uzyskała fachowe uprawnienia do udzielania świadczeń zdrowotnych i udziela ich
w ramach wykonywanej działalności gospodarczej		 30.000 EUR 150.000 EUR
podmiot realizujący czynności z zakresu zaopatrzenia w środki pomocnicze i wyroby medyczne będące przedmiotami ortopedycznymi 10.000 EUR 50.000 EUR

Podstawowe akty prawne regulujące funkcjonowanie rynku medycznego:

  • Ustawa o działalności leczniczej
  • Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
  • Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta
  • Ustawa o lecznictwie uzdrowiskowym
  • Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty
  • Ustawa o zawodach pielęgniarki i położnej
  • Ustawa o państwowym ratownictwie medycznym
  • Ustawa prawo farmaceutyczne