W skrócie
- Lekarz na kontrakcie B2B prowadzi zwykle praktykę lekarską „wyłącznie w zakładzie leczniczym”. Musi mieć obowiązkowe OC z sumą co najmniej 75 000 EUR na jedno zdarzenie i 350 000 EUR na wszystkie zdarzenia w okresie ubezpieczenia.
- Przy kontrakcie zawartym w trybie ustawy o działalności leczniczej za szkodę pacjenta odpowiadasz solidarnie z placówką (art. 27 ust. 7). Pacjent może pozwać Ciebie, szpital albo oboje.
- Szpitale często wpisują do umowy wyższą sumę gwarancyjną niż ustawowe minimum. Jedna polisa może obejmować kilka kontraktów, ale musi spełniać wymogi każdego z nich.
- Na kontrakcie nie masz płatnego zwolnienia chorobowego. Warto rozważyć ubezpieczenie utraty dochodu.
Czy lekarz na kontrakcie musi mieć OC?
Tak. Kontrakt B2B z podmiotem leczniczym wymaga zarejestrowania praktyki lekarskiej, najczęściej w formie „indywidualnej (specjalistycznej) praktyki lekarskiej wyłącznie w zakładzie leczniczym na podstawie umowy z podmiotem leczniczym”. Jednym z warunków wykonywania takiej praktyki jest zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia OC (art. 18 ust. 1 pkt 5 i ust. 4 ustawy o działalności leczniczej).
Obowiązek ubezpieczenia powstaje najpóźniej w dniu poprzedzającym rozpoczęcie działalności (art. 25 ust. 2). Polisa musi więc działać, zanim przyjmiesz pierwszego pacjenta w ramach kontraktu.
Minimalne sumy gwarancyjne określa rozporządzenie Ministra Finansów z 29 kwietnia 2019 r. Dla praktyki lekarskiej, także wykonywanej wyłącznie w zakładzie leczniczym, wynoszą równowartość 75 000 EUR na jedno zdarzenie i 350 000 EUR na wszystkie zdarzenia, w okresie ubezpieczenia nie dłuższym niż 12 miesięcy. Kwoty przelicza się po pierwszym w danym roku średnim kursie euro NBP.
Dlaczego odpowiadasz razem ze szpitalem?
Bo tak stanowi ustawa. Jeżeli umowę zawarto jako udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne (art. 26–27 ustawy o działalności leczniczej, typowy tryb w szpitalach), odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy udzielaniu tych świadczeń ponoszą solidarnie udzielający zamówienia i przyjmujący zamówienie (art. 27 ust. 7). Umowa między Tobą a szpitalem nie może tego wyłączyć wobec pacjenta.
Solidarność oznacza, że pacjent może żądać całego odszkodowania od dowolnego z dłużników. Jeśli zapłacisz Ty, możesz dochodzić rozliczenia od placówki, i odwrotnie. Przy innych umowach cywilnych odpowiedzialność wspólna może wynikać z Kodeksu cywilnego (art. 441 KC). W praktyce pozwy często obejmują oba podmioty.
Dlatego suma gwarancyjna na poziomie minimum bywa za niska. Roszczenia za ciężki uszczerbek, rentę i zadośćuczynienie potrafią szybko wyczerpać limit, a suma na wszystkie zdarzenia jest wspólna dla całego roku i wszystkich kontraktów.
Co sprawdzić w umowie kontraktowej?
Zanim podpiszesz kontrakt, przeczytaj postanowienia o ubezpieczeniu i odpowiedzialności. To one decydują, czy Twoja polisa wystarczy.
| Zapis w umowie | Na co zwrócić uwagę | Co zrobić |
|---|---|---|
| Wymagana suma gwarancyjna | Czy szpital żąda więcej niż 75 000 / 350 000 EUR, np. dla oddziału zabiegowego lub SOR | Dopasuj sumę do najwyższego wymogu ze wszystkich kontraktów |
| Zakres ubezpieczenia | Czy wystarczy OC obowiązkowe, czy wymagane jest też OC dobrowolne lub konkretne klauzule | Porównaj z treścią polisy, nie tylko z certyfikatem |
| Termin dostarczenia polisy | Czy brak ciągłości ochrony jest podstawą rozwiązania umowy lub kary umownej | Ustaw przypomnienie o odnowieniu przed końcem okresu |
| Zakres świadczeń | Czy obejmuje dyżury, konsultacje na innych oddziałach, transport, nadzór nad rezydentami | Zgłoś ubezpieczycielowi pełny zakres czynności |
| Kary umowne i regres | Czy szpital przerzuca na Ciebie koszty lub kary | Pamiętaj, że OC obowiązkowe nie pokrywa kar umownych |
Czy jedna polisa wystarczy na kilka kontraktów?
Zwykle tak. Polisa OC dotyczy Twojej praktyki, a nie konkretnego szpitala. Jeśli pracujesz w kilku placówkach, jedna umowa może objąć je wszystkie, o ile w zgłoszeniu do ubezpieczyciela podasz pełny zakres działalności.
Trzeba jednak spełnić wymogi każdego kontraktu. Jeśli jeden szpital żąda wyższej sumy albo dodatkowych klauzul, polisa musi je mieć. Pamiętaj też, że ustawowe minimum na wszystkie zdarzenia dzielisz między wszystkie miejsca pracy.
Jeśli poza kontraktami przyjmujesz pacjentów we własnym gabinecie, potrzebujesz praktyki zarejestrowanej w odpowiedniej formie. Sprawdź, czy polisa obejmuje również tę działalność.
Czego nie obejmuje OC obowiązkowe?
Obowiązkowe OC obejmuje szkody wynikłe z działania lub zaniechania w okresie ochrony, także gdy roszczenie przyjdzie kilka lat później. Ma jednak ustawowe wyłączenia. Nie obejmuje szkód:
- wyrządzonych po pozbawieniu lub w okresie zawieszenia prawa do prowadzenia działalności leczniczej,
- polegających na uszkodzeniu, zniszczeniu lub utracie rzeczy,
- polegających na zapłacie kar umownych,
- powstałych wskutek działań wojennych, rozruchów i aktów terroru.
Zabiegi chirurgii plastycznej i kosmetyczne są objęte tylko wtedy, gdy wynikają z wady wrodzonej, urazu, choroby lub jej leczenia. Medycyna estetyczna bez wskazań medycznych wymaga osobnej ochrony.
Jakie rozszerzenia warto rozważyć?
OC dobrowolne uzupełnia luki polisy obowiązkowej. Dla kontraktowca najczęściej chodzi o:
- wyższą sumę gwarancyjną, zwłaszcza w specjalizacjach zabiegowych, ginekologii i medycynie ratunkowej,
- naruszenie praw pacjenta, np. zabieg bez prawidłowej zgody,
- przeniesienie HIV lub WZW na pacjenta,
- szkody w rzeczach pacjenta,
- medycynę estetyczną, jeśli ją wykonujesz.
Polisa OC nie finansuje obrony w postępowaniu karnym ani przed sądem lekarskim. Do tego służy ubezpieczenie ochrony prawnej.
Co, jeśli zachorujesz?
Na kontrakcie nie dostajesz wynagrodzenia za czas choroby. Zasiłek chorobowy z ZUS przysługuje tylko wtedy, gdy opłacasz dobrowolną składkę chorobową, i jest liczony od zadeklarowanej podstawy, zwykle dużo niższej niż przychód z kontraktów.
Lukę wypełnia ubezpieczenie utraty dochodu na wypadek czasowej niezdolności do pracy. Przy jego wyborze sprawdź, od którego dnia choroby płaci, jak długo i czy uwzględnia specyfikę zawodu lekarza.
Jak to uporządkować w praktyce?
Zbierz wszystkie umowy kontraktowe i wypisz wymagania dotyczące ubezpieczenia. Na tej podstawie dobierz sumę i zakres OC obowiązkowego oraz rozszerzeń. Przechowuj stare polisy, bo roszczenie za dawne leczenie zgłasza się z polisy, która działała w chwili zdarzenia. Ogólne informacje znajdziesz w zakładce OC lekarza, a o tym, jak zapadają spory, w tekstach Błędy lekarskie i Odpowiedzialność szpitala za błędy medyczne. Jeśli łączysz kontrakt z etatem, przeczytaj o OC regresowym.
Sprawdź, czy polisa spełnia wymogi Twoich kontraktów
Prześlij brokerowi zapisy o ubezpieczeniu z umów i obecną polisę. Wskażemy braki i dobierzemy sumę oraz klauzule do specjalizacji.
Źródła
- Ustawa z 15.04.2011 r. o działalności leczniczej (t.j. Dz.U. 2026 poz. 156), art. 18, 25, 26–27 – api.sejm.gov.pl
- Rozporządzenie Ministra Finansów z 29.04.2019 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia OC podmiotu wykonującego działalność leczniczą (t.j. Dz.U. 2025 poz. 272), § 2–3 – api.sejm.gov.pl
- Ustawa z 23.04.1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. 2026 poz. 795), art. 441 – api.sejm.gov.pl